www.info-samochody.plwww.info-samochody.pl
Obrazek
Motoryzacja Samochody osobowe Samochody ciężarowe Poradnik Aktualności

Katalizator samochodowy

Autor: Marcin Chrapka / Data: 2007-07-11

Rozwój motoryzacji i jej wkraczanie do powszechnego życia sprawiło, że dość szybko dostrzeżony został problem duzej emisji zanieczyszczeń do atmosfery. Problem ten oczywiście powiększał się w miarę przyrostu liczby samochodów na drogach. W efekcie tego zaczęto wprowadzać coraz bardziej rygorystyczne normy czystości spalin, a to z kolei spowodowało, że producencji samochodów zaczęli konstruować urządzania mające redukować emisję szkodliwych związków chemicznych przez samochody. Jednym z takich urządzeń jest katalizator samochodowy (jego naukowa nazwa to reaktor katalityczny).W tym artykule dowiesz się jak działa to urządzenie i jak o nie dbać, aby jak najdłużej poprawnie spełniało swoje funkcje.

Podstawy teoretyczne

Przekrój katalizatora Przekrój katalizatora

Katalizator zawiera wswojej budowie substancje chemiczne (katalizatory), które pobudzają zawarte w spalinach substancje do reakcji ze sobą, same nie zużywając się. Odpowiedni dobór substancji katalitycznych powoduje, że w wyniku takich wymuszonych reakcji powstają związki chemiczne mniej (lub wcale) nie uciążliwe dla środowiska (np. z tlenku węgla powstaje dwutlenek węgla).

Budowa i działanie

Katalizator samochodowy jest częścią układu wydechowego (obecnie praktycznie niezbędną, aby nowo wyprodukowany samochód spełnił obowiązujące normy czystości spalin).

Ze względu na inny skład spalin w silnikach o zapłonie iskrowym i samoczynnym stosowane są różne rodzaje katalizatorów.

Katalizatory w silnikach o zapłonie iskrowym powinny mieć możliwość zredukowania tlenków azotu oraz utlenienia tlenku węgla (do dwutlenku węgla) oraz węglowodorów (w wyniku reakcji powstaje woda oraz dwutlenek węgla).

W silnikach Diesel'a stosowane są katalizatory, które tylko utleniają tlenek węgla i węglowodory. Ze względu na specyfikę pracy tych silników (praca na ubogiej mieszance) niemożliwa jest jednoczesna redukcja tlenków azotu. Aby zredukować tlenki azotu coraz częściej stosowane są dodatkowe katalizatory np. wykorzystujące mocznik jako katalizator reakcji. Taki katalizator ulega jednak zużyciu.

Zamontowanie katalizatora jest co prawda możliwe w prawie każdym samochodzie (wyjątek stanowią te zasilane benzyną ołowiową), jednak jego prawidłowe działanie wymaga odpowiedniego składu mieszanki paliwowo-powietrznej (tak aby skład spalin umożliwił całkowitą reakcję między sobą szkodliwych substancji) oraz odpowiedniej temperatury samego urządzenia. Dlatego katalizator może działać na 100% swoich możliwości tylko w silnikach z wtryskiem sterowanym m.in. sondą lambda.

Użytkowanie samochodu z katalizatorem

Użytkując samochód z katalizatorem należy zachować pewne zasady. Katalizator mocno sie nagrzewa, a jako że zwykle znajduje się w dolnej części pojazdu nie należy stawiać pojazdu nad łatwopalnymi substancjami (np. wysuszoną trawą).

Natomiast nie musimy zbytnio martwić się trwałością katalizatora. Nowoczesne i dobrze eksploatowane urządzenia wytrzymują co najmniej 80 000 km – w praktyce można je użytkować nawet dwukrotnie dłużej (jednak ich sprawność spada wtedy o około 1/4).

Przyszłość

Coraz ostrzejsze normy czystości spalin emitowanych do atmosfery powodują szybką ewolucję katalizatorów. Coraz częściej stosowane są całe ich układy (np. stosowany w silnikach diesela układ wykorzystujący mocznik do redukcji tlenków azotu jest przecież niczym innym jak dodatkowym katalizatorem).

Tak więc przyszłość zawodowa ludzi zajmujących się projektowaniem i ulepszaniem katalizatorów rysuje się raczej w tęczowych barwach. A dla nas (i naszego środowiska naturalnego) oznacza to same plusy – samochody będą emitowały coraz mniej szkodliwych substancji a my będziemy mogli cieszyć się czystszym powietrzem.

Wasze komentarze
wojciech1987
pracuje w dobrym warsztacie, czesto usuwamy katy, glownie z powodu ich uszkodzenia, dzis z braku czasu usunalem w swoim aucie(323f 1.8benz 2000r) teraz moge potwierdzic zdaniakolegow, wieksza moc, metaliczny odglos, niestety troszke glosniej, paliwo nie wiem jak spala ale znajac zycie nie bedzie znaczacej roznicy
maniek
czy jak wytne kata z astry 2 16-16v to bedzie lepiej chodzil i mniej palil
janek
Mam opla vectre B 16 v i od pewnego czasu świeci mi sonda lambda na gazie spada moc silnika. Czy można tak jeżdzić czy cos s ie może bardziej zepsuc oprucz zwiekszonego spalania?
londa1
Mam GOLFA 4 zaczęło coś gruchotać właśnie w katalizatorze,sondę mam w katalizatorze czy z tego powodu mogła mi sie zapalić kontrolka silnik na desce?.
wszechwieczny
do: Grzegorz
Jak działa katalizator było wiadomo od dawna, dlatego były konstruowane, zreszta konstrukcja jest prosta wiec nie byłoby problemu skonstruowac go nawet nie wiedząc jak działa. A jakie reakcje w nim zachodza tez było wiadomo bo to akurat łatwo sprawdzić badając skład mieszanki przed i za katalizatorem. jedyne czego prawdopodobnie nie było wiadomo to w jakiś pośrednich etapach zachodzą reakcje i to rzeczywiście mogło być stosunkowo niedawno odkryte, ale to nie ma wpływu na sama zasadę działania katalizatora może natomiast pomóc w jego usprawnieniu.
polak
Widzę że zdania uczonych są podzielone.Obecnie mam problem bo w moim Hyundaiu (84 tys. przebiegu) zaczyna coś latać w środku katalizatora. Jednak wymienie to zbyteczne urządzenie.
RBX
zamiast kata Można dać strumienice ;]
NIEMAMKATA
a nie prościej byłoby pokryć platyną np tłoki i/lub kolektor ? jeszcze lepsza temperatura pracy do katalizy i nie tłumienie spalin ??
walic katalizatory
kij wie czy sami ekolodzy nie wymyslili katalizatora i nei dla ochrony srodowika tylko zeby zrobić kase
GOLF 3 GTI
Witam, mam golfa 3 z silnikiem 2,0 16V o mocy 150 km, i według mnie coś jest nie tak, auto ma ponad 200 tys przebiegu, i jak dla mnie to ma za malą moc, ale komputer nie wykazuje błędow, czy spadek mocy silnika może być spowodowany uszkodzeniem katalizatora? Proszę o rady.
Clio 1.2 2001 r.
Witam. Prosze o informację: Gdzie w Clio 1.2 z 2001 r.umieszczona jest sonda - za czy przed katalizatorem? Dziękuję z góry. Pozdrawiam
Gość
Ja na przykład kupiłem samochód z silnikiem Diesla z wyciętym katalizatorem. Niedawno kupiłem katalizator ponieważ nie mogłem wytrzymać tego smrodu spalin bez oczyszczenia. Poza tym też nie chciałem zatruwać środowiska :)
Andy
Padł mi katalizator.Mam 2 sondy -przed i za katalizatorem.Czy konieczna jest wymiana katalizatora czy można dokonać tańszej naprawy z ominięciem katalizatora>
monika
Chlopaki,mam problem.Dzisiaj zaswiecila mi sie kontrolka katalizatora.Auto kupilam w marcu i jest gwar.na rok.Uzywany mial 36000km i byl zrobiony"niby" przeglad.(mowie niby bo we wloszech gdzie zyje jest wszystko na niby)Czy wiecie moze czy ja mam to zglosic do salonu gdzie go kupilam? I czy oni powinni naprawic usterke,czy ja?Dzieki za ewentualny kom.widze,ze jestescie w tym fachu i mam nadzieje,ze ktos mi cos doradzi!Dzieki! Monika.
ilokli
a ja to zachecam do odzyskiwania metali szlachetnych z katalizatorow. To jest platyna, pallad i rod, ktore naniesione sa na ceramiczne lub metalowe rdzenie katalizatorow. To bylby biznes! Pracowalam przy powstawaniu katalizatorow w BASF w Niemczech i znam sprawe od podszewki.
Łukasz
Dla silnika skutków nie będzie raczej żadnych jedynie co to będziesz bardziej zatruwał środowisko no i mogą być większe problemy na przeglądzie rejestracyjnym
Franz
a jakie negatywne skutki dla silnika może mieć taka mniej legalna naprawa ?
co złego to nie ja
Franz obawiam się, że wiem co to może być i na pewno nie będzie to tania naprawa. Najprawdopodobniej posypał się katalizator a dokładnie ceramiczny wkład, który w nim jest. Jedyną legalną naprawą jest wymiana kata. A mniej legalną to potrzaskać wkład do końca i wysypać :P
Franz
siemano moto fani w mojej lagunie która ma już 12 lat coś brzęczy w katalizatorze narazie nie byłem jeszcze u mechanika szukam informacji w necie jak coś wiecie to dajcie znać co to może być
karkarea
Niech ktoś mi podpowie comam zrobić jeśli przy kupnie samochodu w dowodzie wpisany był katalizator,ale po zarejestrowaniu na siebie w nowym dowodzie już go nie wpisali.Robiony był dodatkowy przegląd na wniosek Wydz.Kom. i przeszło a katalizator ciągle jest. Mogę się go pozbyć skoro w nowym dowodzie nie istnieje???
Piotr
To prawda-katalizator to problem szczególnie w silnikach z dwiema sondami lambda. Po wycieciu kata i wstawieniu rury samochód zachowywał się normalnie ale wzrosło znacząco zuzycie paliwa (podobno silnik wszedł w tryb awaryjny) zapaliła sie kontrolka i zaczeło ostro śmierdzieć spalinami z rury. Zero szans na przegląd. Nie było innego wyjścia jak wstawić kata. Stać mnie było tylko na uniwersalnego EURO 3 za 400zł z montażem. Były też kat dydykowane do mojego modelu firmy Bosal za 1200zł i oryginał za 3000zł. Na uniwersalu chodzi, kontrolka się nie pali. Ile wytrzyma - to już zmartwienie nowego właściciela.
keysej
ale glupoty piszecie- sie usmialem. w nowym samochodzie wywalenie katalizatora zakonczy sie kupnem nowego i robota w oficjalnym serwisie ( mnostwo czujnikow), inna sprawa ze kazdy przeglad ( 3 letni samochod) musi sie odbyc z pomiarem spalin- bez katalizatora mozecie pomazyc o przejsciu takiego testu, w starych samochodach czasem wyciecie cos da, szkoda tylko ze sondy zglupieje i natychmiast wyskoczy MIL (check engine)- a to juz moga krokodylki sprawdzic, kolejna sprawa, nie wiecie ze silnik ma odpowiednie miec cisnienie na wylocie? jezeli jest ono zbyt male to macie zwiekszone spalanie i czasem nawet dostaje " w rure" paliwo niedopalone.. powodzenia szpece.. co dolot robia z rur kanalizacyjnych a za filtr wstawiaja siatke z ogrodzenia.. bo lepiej jezdzi..
bobecek89
przy usunięciu katalizatora w prostych silnikach w których sonda lambda jest przed katalizatorem bezpiecznie mozna wyciąć katalizator . Praca silnika nie zmieni się na gorsze a napewno zyskamy troche mocy. jednak jest troche głośniej zwlaszcza w silnikach 16v. Dzwięk pracy silnika 2.0 16v po wycięciu katalizatora jest po prost metaliczny i nie kazdemu sie to podoba. Ratunkiem są strumiennice i tłumiki montażowe. Najlepszym choć i najdroższym rozwiązaniem jest zastąpienie orginalnego katalizatora innym o większej przepustowości.
Gość
w starszych autach, tzn. pow 10 lat kat to zbędne złomstwo.zwykła wspawana rura daje 2 razy lepszy efekt niz niesprawny kat. uwierzcie siedzę w tym od lat. chłopaki boscha w rękę i ogień!!!!
jaśko
Kiedy następuje przegrzanie katalizatora
Perek
Moim zdaniem katalizator jest tylko potrzebny tylko po to zeby powietrza nie zanieczyszczac bo grupa ekologów wymysliła sobie a nie wzieli pod uwage trybu pracy auta
Kat.
a czy trzeba stosować inną benzynę? tzn. 98-kę a nie 95-kę? czy to nie ma znaczenia?
Morus
"dropę" musze przyznać Ci racje katalizator bardzo zamula silnika, zwiększa spalanie ale tez zmniejsza emulsje CO2. Wiec jaki kompromis musi być... Jak by każdy wyciągał katalizator to dzisiaj mamy czarny śnieg ;/ (chociaż na Slasku dzięki przemysłowi już tak jest)i oddychał byś spalinami.
drop
To ja wam powiem tak... Katalizator to najwieksze obciażenie dlasilnika, spadek mocy a uszkodzony katalizator nawety uszczelke pod głowicą uszkodzi... miałem escorta 97 w którym kate usunałem i co??? auto zaczeło oddychac.. to auto miałem w benzynie bez gazu a jeżdziło z katą gozej niż w aucie z niewyregulowanym gazem... nie wierzcie w te bzdury, katalizator jest nagorszym ku...stwem jakie na tej ziemi wynaleziono.... a jeszcze jakie drogie... postawicie pytanie, a co z na przegladzie jak sie ktos dopatrzy??? nic.... zaden diagnosta nie zagląda czy masz katalizator a juz w szczególnosci policjant... pozbywajcie się katalizatorów a zobaczycie jak auto dopiero bedzie jeździć... jechać do tłumikowca i powiedziec, niech pan mi usunie katę i wstawi rurę... jak wyjedziecie na ulicę przyznacie mi rację, ze warto było...
mechanik
super tekst,naprawdę mi się przydał
Gość
stacja diagnostczna sie klania
Snoopy
A skąd wiadomo że katalizator jest wyeksploatowany, tzn. jakie są objawy albo jak to stwierdzić?
ji
nic nie rozumiem
on225
nie znam sie na tym, ale jeżeli naprawdę jest tak jak jak napisali powyżej to dla mnie bomba, super sprawa
Autor
Myślę jednak, że jest odwrotnie. Trudno konstruować urządzenie, które działa na nieznanej nam zasadzie.
Grzegorz
Słyszałem ze dopiero niedawno tak naprawdę zbadano jak naprawdę działa katalizator. Podobno do tej pory nie wiedziano jakie reakcje chemiczne naprawdę zachodzą w katalizatorze. Zastanawia mnie tylko w takim razie jak udało sie go zrobić.

Pozdrawiam
Skomentuj tekst

Aby umieścić komentarz wpisz jego treść. Komentarze nie na temat, obraźliwe, wulgarne i łamiące prawo będą usuwane!

* - wypełnienie pola jest wymagane

Czytaj także
Samochodowy alfabet - przegląd segmentów

Samochodowy alfabet - przegląd segmentów

Różnorodność produkowanych samochodów wymusiły podział ich na pewne klasy. Przydział samochodu do danego…
Najlepszy salon samochodowy w Polsce znajduje się w Łodzi

Najlepszy salon samochodowy w Polsce znajduje się w Łodzi

Polska Izba Motoryzacji (PIM) rozstrzygnęła konkurs na najlepszy obiekt motoryzacyjny w Polsce. Nagroda…
Nowy Volkswagen Tiguan

Nowy Volkswagen Tiguan

81 Genewski Salon Samochodowy będzie miejscem światowej premiery nowego Volkswagena Tiguana. Sprzedany w…
Mazda z SRC

Mazda z SRC

Podczas Salonu Motoryzacyjnego we Frankfurcie Mazda zaprezentuje pierwszy japoński samochód z systemem SCR
Modele GreenLine drugiej generacji na Paryskim Salonie Samochodowym

Modele GreenLine drugiej generacji na Paryskim Salonie Samochodowym

Podczas rozpoczynającego się Paryskiego Międzynarodowego Salonu Samochodowego, Škoda Auto zaprezentuje…
Odnowiona Mazda2 zadebiutuje podczas Salonu Samochodowego w Paryżu

Odnowiona Mazda2 zadebiutuje podczas Salonu Samochodowego w Paryżu

Podczas tegorocznego Salonu Samochodowego w Paryżu Mazda zaprezentuje modele o niskim zużyciu paliwa i…
Nowy Volkswagen Golf Cabrio

Nowy Volkswagen Golf Cabrio

Nowy Volkswagen Golf Cabrio został zaprezentowany na Genewskim Salonie Samochodowym. To czteroosobowe auto ma…
Hybryda Volvo V60 o mocy 285 KM

Hybryda Volvo V60 o mocy 285 KM

Po raz pierwszy została zaprezentowana hybryda silnika Diesla oraz napędu elektrycznego w modelu Volvo V60…
OgrzewanieOgrody